Leren in een PPS

ERVARING OPDOEN IN EEN ECHT BEDRIJF

We leven in een uitdagende tijd. De praktijk op de werkvloer verandert razendsnel. Hoe zorg je er dan voor dat onderwijs up-to-date blijft? Samenwerken is het antwoord. Tussen onderwijs en bedrijfsleven: in een Publiek-Private Samenwerking (PPS) om precies te zijn. Dat is niet altijd makkelijk… Maar wel heel leuk!

Studenten over leren binnen een PPS

DAT SMAAKT NAAR MEER

Lopende band

De studenten kregen twee opdrachten: het bedrijf werkt, als enige in Nederland, met een zogenaamde ‘A-Frame’. Dit is een soort lopende band die warenhuizen kunnen gebruiken voor complexe bestellingen. Het bedrijf vroeg hen om hiervan een soort demoversie te maken, wat ze kunnen gebruiken bij het geven van voorlichting op scholen, maar ook op beurzen.

De tweede opdracht was om eens goed te kijken naar de zogenaamde ‘ejector’: een soort robot die drie producten per seconde op de lopende band schiet. Konden ze deze nog efficiënter maken? “Door reductie van het vermogen en het gebruik van minder onderdelen kunnen we een nog efficiënter product realiseren”, licht Koen Gruntjens (Senior R&D Engineer bij Inther Group) toe. “De opdracht voor de studenten was om hiervoor een oplossing te bedenken.

“Hier kun je ontwerpen, produceren en testen”

Een kwalitatief beter product

Negen mbo-ers zijn in groepjes aan de slag gegaan en bedachten een concept. Uiteraard moesten ze voldoen aan enkele eisen, wensen, regels en een bepaald budget. “Je probeert het te realiseren met de juiste maten en kleuren. En vaak loop je tegen iets aan wat niet lukt. Maar met trial and error kun je ook laten zien wat níet mogelijk is. Ook daar leer je van”, lacht vierdejaars Mbo-student Lon Meeuwissen. 

“Op school doorloop je slechts één keer het traject maar hier kun je vaker ontwerpen, produceren en testen”, voegt medestudent Fabian Laemers eraan toe. “Hier krijg je ook de juiste feedback waardoor je een kwalitatief beter en werkend product aflevert. Dat is ook de kracht: je weet dat de klant iets verwacht dat hij kan gebruiken en toepassen. Daar werk je graag aan mee!”.

Geslaagd project

“Vier maanden lang werkten ze iedere woensdag een volle werkdag bij Inther aan hun project”, vertelt docent Gilde Opleidingen Paul van de Laar trots. “Daarnaast zijn ze op school in de vrije uren actief geweest om de zaken nog meer te verfijnen. Zo komen we samen tot betere studenten, met de juiste kennis, die kunnen meegroeien in de organisatie.” En de studenten zelf? “We hebben veel geleerd en hebben mogen proeven hoe het in het bedrijfsleven eraan toe gaat. Op school ben je vooral individueel aan de slag, hier werk je in een team aan één product”, aldus Lon. Koen merkt op dat het niet realistisch is dat je een compleet engineeringsproces in vier maanden tijd met slechts één werkdag in de week kunt klaarstomen. “Maar het levert absoluut creatieve ideeën, enthousiaste studenten, een enthousiast bedrijf en wellicht toekomstige medewerkers op. Dit is voor ons allemaal een zeer geslaagd project dat smaakt naar meer!”

Wat vonden de studenten?

Lon vertelt enthousiast hoe fijn het is om aan iets te werken dat tot nut kan zijn voor de onderneming. “We hebben nu te maken met een echt bedrijf en je doet het werk niet voor niets. Daarbij zit je in een professionele setting, anders dan op school.” Fabian vindt het ook prettig om in het bedrijf ervaring op te doen. “Het is een keer wat anders. De afwisseling is erg fijn.”

PPS en Innovatie?
Een Publiek-Private Samenwerking (PPS) is een samenwerking tussen een school en een bedrijf. Het bedrijf is een mooie plek om studenten al in een vroeg stadium kennis te laten maken met de werkvloer. Leerlingen zien waarvoor ze leren en kunnen hun kennis van de opleiding meteen toepassen in de praktijk. 
Maar ook docenten hebben baat bij zo’n samenwerking: tijdens ‘terugkoppel-momenten’ brengen studenten kennis van de werkvloer naar de school.
Tenslotte levert het ook bedrijven veel op, zoals voldoende personeel dat op de hoogte is van de meest actuele technologische kennis. Studenten nemen nieuwe theoretische inzichten vanuit het onderwijs mee naar de praktijk, wat bevorderlijk is voor de ontwikkeling van bedrijven.

Docent aan het woord

ALLEEN GA JE SNEL, SAMEN KOM JE VERDER

Laura Polder, voormalig leraar van het jaar in Amsterdam en aanjager van Katapult, geeft haar visie op samenwerking tussen scholen en bedrijven.

Hoe zou je huidige jongeren typeren? 

“De jongeren van nu staan met beide
benen in de wereld. Mede door social media zien zij wat er in de wereld gebeurt, van Chicago tot aan Hong Kong. Dat maakt dat zij zeer diverse meningen, ideeën en dromen hebben. Ook is deze Generatie Z vooral geïnteresseerd in realistische verhalen. Ze prikken makkelijk door verzonnen content heen en willen échte verhalen van échte mensen. Tot slot vind ik de jongeren van nu veerkrachtig, zelfstandig en ondernemend. Denk aan de klimaatmars van vorig jaar, die door jongeren is gestart. De diverse zomerscholen en huiswerkklassen, ook door jongeren geïnitieerd. Men wacht niet per se meer op een oplossing, maar komt er zelf mee.”

Mondige jongeren dus. Wat vraagt dat van ons onderwijs?

“Studenten vragen steeds meer om betekenisvolle lessen. Niet meer een opdrachtje doen “omdat het zo hoort”, maar omdat zij deze kunnen plaatsen in een groter geheel. Ze hebben docenten nodig die zich kunnen verplaatsen in hun wereld, maar ook vérder durven te dromen dan zijzelf. En ik zou docenten willen aanmoedigen hun eigen vragen, zorgen en mogelijkheden te delen. Want samen hierover nadenken brengt zoveel meer dan je zou denken.”

Je pleit ook voor meer samenwerking tussen bedrijven en het onderwijs. Wat levert dat dan op?

“Via een publiek-private samenwerking (PPS) komt een docent weer aan actuele kennis en tools vanuit het werkveld. Want op een stagebezoek na, komt een docent vaak niet bij bedrijven. Daardoor kan eerder opgedane kennis snel verouderen. Door samen op te trekken, kan zowel de docent als het bedrijfsleven geïnspireerd raken. Met als ultiem resultaat: betekenisvol onderwijs aan de student aanbieden.”

“Studenten vragen steeds meer om betekenisvolle lessen”

Is het besef in onderwijsland voldoende aanwezig dat er dingen veranderd moet worden?

“In het onderwijs is verandering eigenlijk een continue proces. Echter, wát er allemaal kan, is soms nog ondoorzichtig. Daarbij speelt de drukte van het werk mee, en eventuele angst voor een nieuw type onderwijs: ‘Wat als dit niet voldoende is voor de Inspectie?’. En het is ook wel zo dat je verandering en verbetering sneller kunt doorvoeren als je alleen gaat. Maar samen met bedrijven, stap voor stap, kom je veel verder.”

Waarom is de tijd nu rijp voor zulke samenwerkingen?

“Digitalisering, zeker in deze coronatijd, geeft een enorme boost aan het onderwijs. Door de nieuwste IT-snufjes en een goed online programma hoef je niet meer in traditioneel in een klaslokaal les te geven of zelfs de Nederlandse taal te spreken. Ook speelt het huidige lerarentekort een rol: met een PPS kan het mbo verreikt worden met professionals vanuit het werkveld, die hun kennis in de klas kunnen overdragen. Actueler kan haast niet!”

En snappen de bedrijven dat het anders moet? Wat is hun behoefte denk je?

“Een grote behoefte van het werkveld is meer goed geschoold personeel. Sommige bedrijven groeien bijvoorbeeld heel hard, en anderen hebben te maken met vergrijzing. Zij zitten met vragen als: ‘Wie houdt deze fabriek straks draaiende? Hoe gaan we al die elektrische auto’s produceren en onderhouden?’. Zij willen graag samen met scholen nadenken over dit soort vraagstukken.” 

En studenten, zijn zij ook met die vraagstukken bezig?

“Jazeker! Regelmatig hoor ik vragen als: ‘Hoe ziet mijn werk er over tien jaar uit? Waar is plek voor mij in deze maatschappij?’. En: ‘Wat als ik wil versnellen of vertragen in het onderwijs, wat zijn de mogelijkheden behalve blijven zitten?’. Het bijzondere van een school is dat het gaat over de maatschappij. Dus waarom trekken we die maatschappij niet veel meer het onderwijs in, waardoor we samen meer verschil maken voor iedereen?” ‹‹

Eh… PPS?! 
Publiek-private samenwerkingsverbanden zijn actiegerichte samenwerkingsverbanden tussen bedrijven en onderwijsinstellingen, overheden en andere publieke organisaties (kortweg PPS’en). Samen innoveren, experimenteren en investeren in toekomstbestendig beroepsonderwijs en het innoveren van de beroepspraktijk. 
Alle publiek-private samenwerkingsverbanden zijn met elkaar verbonden in Katapult: een netwerk dat continu groeit. Ben jij docent, student, coach, onderzoeker, begeleider of innovator? En wil jij actief worden binnen het
Katapult-netwerk? Meld je dan via hallo@wijzijnkatapult.nl. Zodat we
van elkaar leren en samen het beroepsonderwijs van de toekomst vormgeven.
Kijk ook op www.wijzijnkatapult.nl.