Aart van der Gaag wil nog meer banen voor mensen met een arbeidsbeperking

‘We willen dat iedereen in Nederland mee kan doen’

‘Ik had gehoopt dat ik nu al het nieuws zou kunnen brengen, dat we naar 250.000 banen zouden gaan met een nieuw tienjarenplan. Zo ver is het nog niet, maar binnen de Banenafspraak zijn er de afgelopen jaren heel veel banen voor mensen met een beperking bijgekomen en daar ben ik hartstikke bij mee.’ 

Aan het woord is drs. Aart van der Gaag, de man die nu al acht jaar officieel actief is met het enthousiast maken van bedrijven en overheidswerkgevers om mensen met een arbeidsbeperking in dienst te nemen. Dit doet hij met het project Op naar de 100.000 banen, een initiatief van VNO-NCW, MKB-Nederland en LTO Nederland. Ook is hij inspirator voor de overheid bij hun taak om 25.000 van zulke banen te realiseren. Waarom juist Van der Gaag deze fakkel trots en energiek draagt? Nou, hij was onder meer twintig jaar betrokken was bij de Algemene Bond Uitzendondernemingen (ABU) en als er iemand verstand heeft van de arbeidsmarkt is hij het wel. 

Banenafspraak
Van der Gaag: ‘In 2026 willen we dat de Banenafspraak is gehaald: 125.000 banen voor mensen met een arbeidsbeperking. Daarbij gaat het dus om mensen die door hun beperking niet in staat zijn om op eigen houtje voor honderd procent het minimumloon te verdienen. Dat zijn mensen die in het doelgroepregister staan. Ze hebben bijvoorbeeld een Wsw-indicatie, of het zijn Wajongers met arbeidsvermogen. Ook mensen met een WIW- of ID-baan tellen mee voor de Banenafspraak. Nu, in februari 2022, zijn er al 70.000 mannen en vrouwen geplaatst en dat ondanks dat corona roet in het eten kwam gooien. Bedrijven doen graag hun deuren open en ook de overheid haalt zijn jaartargets, hoewel deze groep wel iets trager op gang komt.’

Iedereen heeft talent 
Werk is belangrijk voor iedereen. Met werk doe je mee. Het geeft structuur aan je leven. Het zorgt dat je niet op het verkeerde pad komt. Om zomaar eens wat voordelen te noemen. ‘Iedereen heeft de behoefte om zich ergens voor in te kunnen zetten, onder de mensen te zijn en financieel onafhankelijk te zijn. We hebben ook allemaal onze eigen talenten meegekregen en die willen we ontwikkelen. Dat geldt voor iedereen. Of je nu in een rolstoel zit, of niet. Of wel of niet extra prikkelgevoelig bent. Ik vind het belangrijk dat we werkgevers blijven informeren om met mensen te werken die een arbeidsbeperking hebben en onder de Participatiewet vallen.’

Supergemotiveerd 
Werken met mensen met een arbeidsbeperking kan een verrijking voor een bedrijf zijn. Voor werkgevers zijn er ondersteuningsmiddelen, zoals financiële tegemoetkomingen en begeleiding beschikbaar. Van der Gaag: ‘Werkgevers willen maar al te graag ruimte geven aan gemotiveerd talent dat ook nog eens ingezet kan worden tegen een lager tarief zonder risico’s. Want vergis je niet: deze doelgroep wil maar wat graag werken. We zien minder ziekteverzuim en zelfs de werksfeer verbeterd vaak. Je ziet ook dat er leuke initiatieven ontstaan in bedrijven. Maar er ontstaan ook buddysystemen of een collega ontwikkelt zich bijvoorbeeld tot jobcoach. Zo zie je dat duurzaam ondernemen tot creativiteit kan leiden.’

In je kracht 
Mensen met een arbeidsbeperking zijn er in alle soorten en maten. Zo kan er een fysiek of een psychisch hindernis zijn om in een reguliere baan aan de slag te gaan. Vaak kan iemand met een extra voorziening, op een beschutte werkplek of met wat extra ondersteuning prima functioneren. Van der Gaag: ‘Soms is de zwakte van iemand zelfs tegelijkertijd zijn kracht. Zo worden er bij de politie wel eens video observatoren ingezet met ASS, omdat deze mensen vaak details waarnemen die een anderen over het hoofd zien. En waarom zou iemand die slechtziend is, niet aan het werk kunnen als telefonist? In alle sectoren en lagen van de arbeidsmarkt van supermarkten tot aan de horeca en van de bouw tot aan de zorg zijn handjes nodig. Zeker in deze tijd, want er is werk in overvloed.’

Handjes nodig 
Dat het zo goed zou gaan met de arbeidsmarkt, heeft bijna niemand kunnen voorspellen. Nu, na twee jaar corona, hebben we zelfs het laagste werkeloosheidscijfer ooit. Van der Gaag: ’We zaten er als economen allemaal volkomen naast, want het gaat ongekend goed. Gedeeltelijk komt dat natuurlijk doordat veel mensen zich hebben teruggetrokken uit de arbeidsmarkt. De digitale wereld heeft ook nieuwe mogelijkheden gecreëerd en de overheid heeft er een heleboel geld ingepompt. Er gaan zeker nog bedrijven omvallen als de steun wegvalt. Of dat erg is? In het grotere geheel helemaal niet, natuurlijk. Elke 8 jaar is er wel een crisis, dat hoort er gewoon bij.
En ja, het is nu eenmaal zo dat een crisis niet alleen maar slecht is. De zwakkere bedrijven vallen uit en nieuwe creativiteit komt bovendrijven. Voorlopig zijn er in ieder geval kansen in overvloed. Zeker voor mbo’ers, met én zonder arbeidsbeperking. Onze economie draait op handjes.’ ‹‹